ಆ್ಯಪ್ನಗರ

ಆಕಾಶದಿಂದ ನಮ್ಮ ಕಾಯುವ ಯೋಧರಿವರು

ಭಾರತೀಯ ವಾಯಸೇನೆ ಫೈಟರ್‌ಜೆಟ್‌ಗಗಳ ವಿವರ, ಶಕ್ತಿಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌ ಇಲ್ಲಿದೆ.

Vijaya Karnataka Web 2 Mar 2019, 5:00 am
ಪುಲ್ವಾಮಾ ಉಗ್ರ ದಾಳಿಯ ಬಳಿಕ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಜತೆಗೆ ಇಷ್ಟರವರೆಗೆ ನಡೆದಿರುವ ಭಾರತದ ಮುಖಾಮುಖಿಯಲ್ಲಿ, ಹೀರೋ ಆಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿರುವುದು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿಯೂ ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆಯೇ. ಭೂಸೇನೆಯ ಸೈನಿಕರು ಹಾಗೂ ನೌಕಾಪಡೆಯ ಕೆಡೆಟ್‌ಗಳು ಸನ್ನದ್ಧರಾಗಿ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಿಳಿಯಲು ಕಾಯುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಅವರಾರ‍ಯರಿಗೂ ಅವಕಾಶವನ್ನೇ ಕೊಡದಂತೆ ಇದುವರೆಗಿನ ಒಂದು ಹಂತದ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ವಾಯುಸೈನ್ಯ ಮಾಡಿ ಮುಗಿಸಿ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಭದ್ರತೆಯ ಭಾವನೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬಾಲಾಕೋಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಉಗ್ರರ ಶಿಬಿರಗಳಿಗೆ ನಡುರಾತ್ರಿ ದಾಳಿ ನಡೆಸಿ ಭಸ್ಮೀಭೂತಗೊಳಿಸಿದ್ದು ನಮ್ಮ ಮಿರಾಜ್‌-2000 ವಿಮಾನಗಳು. ನಮಗೆ ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಗೆದ್ದು ಕೊಟ್ಟದ್ದೂ ಈ ವಿಮಾನಗಳೇ. ಗಡಿಯಾಚೆಯಿಂದ ಭಾರತದೊಳಗೆ ಬರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ತಡೆದು ಓಡಿಸಿದ್ದೂ ಇವುಗಳೇ. ಈ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಎಫ್‌-16 ಎಂಬ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ವಿಮಾನವನ್ನು ಹೊಡೆದುರುಳಿಸಿ, ಹಿಂದಿರುಗುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕೈಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ, ಮತ್ತೀಗ ಮರಳಿದ ಪೈಲಟ್‌ ಅಭಿನಂದನ್‌ ವರ್ಧಮಾನ್‌ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನಮ್ಮ ವಿಮಾನ ಮಿಗ್‌-21. ಮುಂದೆ ಉಭಯ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯಲಿ ನಡೆಯದಿರಲಿ, ಅದು ತನ್ನ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ತೋರಿಸುವುದು ಮಾತ್ರ ಗಗನಾಂಗಣದಲ್ಲೇ. ವಾಯುಸೇನೆಯೇ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯಲ್ಲೂ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಲಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ವಾಯುಸೇನೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌ದ ಮೇಲೊಂದು ನೋಟ ಹರಿಸಬಹುದು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವದೇಶಿ ನಿರ್ಮಿತ ತೇಜಸ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ನಿರ್ಮಿತ ಡಸಾಲ್ಟ್‌ ಏವಿಯೇಷನ್‌ನ ಮಿರಾಜ್‌ವರೆಗೆ, ಅತಿ ಹಳೆಯ ಜಾಗುವಾರ್‌ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಸುಖೋಯ್‌ಗಳವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ಫೈಟರ್‌ಜೆಟ್‌ಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳ ವಿವರ, ಶಕ್ತಿಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌ ಇಲ್ಲಿದೆ.
Vijaya Karnataka Web mirage.


ಮಿರಾಜ್‌-2000
ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಡೆಡ್ಲೀ ಆಯುಧ. ಫೆ.26ರಂದು ಬಾಲಾಕೋಟ್‌ ಮೇಲೆ ನಡೆದ ಮಾರಕ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ನಿರ್ಮಿತ ಮಿರಾಜ್‌-2000 ಫೈಟರ್‌ ಜೆಟ್‌ಗಳು 1980ರ ದಶಕದಲ್ಲೇ ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆಯನ್ನು ಸೇರಿವೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಅಮೆರಿಕ ನಿರ್ಮಿತ ಎಫ್‌-16 ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದಾಗ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಭಾರತ ಇವುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿತು. 1985ರಲ್ಲಿ 40 ಮಿರಾಜ್‌ ಜೆಟ್‌ಗಳು ವಾಯುಸೇನೆ ಸೇರಿದಾಗ 'ವಜ್ರ' ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಯಿತು. ಈ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ 12 ವಿಮಾನಗಳು ಭಾಗವಹಿಸಿವೆ. ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಡಸಾಲ್ಟ್‌ ಏವಿಯೇಶನ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ಈ ಬಹೂಪಯೋಗಿ ವಿಮಾನಗಳು, 1999ರ ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದುಡಿದಿವೆ. 1000 ಕಿಲೋ ಬಾಂಬ್‌ನ್ನು ಇದು ಹೊರಬಲ್ಲುದು. ನಾನಾ ಆಯುಧಗಳ ಪೇಲೋಡ್‌ ಹೊರುವ 9 ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳು ಇದರಲ್ಲಿವೆ. ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಎರಡು 300 ಎಂಎಂ ಗನ್ನುಗಳೂ ಇವೆ. ಒಬ್ಬನೇ ಪೈಲಟ್‌ ಇದನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ. ಆಕಾಶದಿಂದ ನೆಲಕ್ಕೆ, ಆಕಾಶದಿಂದ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬಲ್ಲ ಇದರ ದಾಳಿಯ ದೂರವ್ಯಾಪ್ತಿ 60 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌. ಪ್ರಸ್ತುತ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದ ಮಿರಾಜ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಆಧುನಿಕವಾದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇಂದು ಮಿರಾಜ್‌ ಪೈಲಟ್‌, ತನ್ನ ಹೆಲ್ಮೆಟ್‌ನೊಳಗಡೆಯೇ ಡಿಸ್‌ಪ್ಲೇ ಆಗುವ ಲೇಸರ್‌ ಆಧಾರಿತ ಗುರಿಗಳನ್ನು ದರ್ಶಿಸಬಲ್ಲ. ಗುರಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಲೇಸರ್‌ ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯು ಚಲಿಸುವ ಟಾರ್ಗೆಟ್‌ಗಳನ್ನೂ ಅನಾಯಾಸವಾಗಿ ಕೆಡವಬಲ್ಲುದು. ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ ನಂತರ ಮತ್ತೂ 10 ಮಿರಾಜ್‌ಗಳನ್ನು ಭಾರತ ತರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಇಂದು ಒಟ್ಟು 50 ಜೆಟ್‌ಗಳಿವೆ.
ಮೂಲ: ಡಸಾಲ್ಟ್‌ ಏವಿಯೇಶನ್‌, ಫ್ರಾನ್ಸ್‌
ವೇಗ: ಗಂಟೆಗೆ 2495 ಕಿ.ಮೀ
ಏರುವಿಕೆ: ಸೆಕೆಂಡ್‌ಗೆ 250 ಮೀಟರ್‌
ದಾಳಿವ್ಯಾಪ್ತಿ: 700 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌: 5 ಬಾಂಬ್‌, 2 ಫಿರಂಗಿ, 2 ಕ್ಷಿಪಣಿ

ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ ತೇಜಸ್‌
ಈ ಹಿಂದೆ ಹಲವಾರು ಫೈಟರ್‌ ಜೆಟ್‌ಗಳ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಭಾರತವು ರಷ್ಯಾ, ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್‌ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಬಿಡಿ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್‌ ಏರೋನಾಟಿಕ್ಸ್‌ ಲಿಮಿಟೆಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. 1980ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಭಾರತದ ವಾಯುಪಡೆ ಬಳಿ ಇದ್ದುದು ರಷ್ಯಾ ನಿರ್ಮಿತ ಮಿಗ್‌-21 ವಿಮಾನಗಳು ಮಾತ್ರ. ಅವೂ ಹಳೆಯವಾಗಿದ್ದವು. ಈ ಕೊರತೆ ತುಂಬಲು ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ ತನ್ನದೇ ಆದ ಸ್ವದೇಶಿ ಹಗುರ ಯುದ್ಧ ವಿಮಾನವನನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಅದಕ್ಕೆ ತೇಜಸ್‌ ಎಂದು ಹೆಸರು ಕೊಡಲಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆ ಮೊದಲಿಗೆ 20 ತೇಜಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಆರ್ಡರ್‌ ನೀಡಿತು. 2016ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ತೇಜಸ್‌ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್‌ ರಚನೆಯಾಗಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಫ್ಲೈಯಿಂಗ್‌ ಡ್ಯಾಗರ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಇದುವರೆಗೆ ವಾಯುಸೇನೆ 40 ತೇಜಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಆರ್ಡರ್‌ ನೀಡಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 32 ಏಕವ್ಯಕ್ತಿ ಚಾಲನೆಯ ಯುದ್ಧವಿಮಾನ ಹಾಗೂ ಇಬ್ಬರು ಪೈಲಟ್‌ಗಳಿರುವ ತರಬೇತಿ ವಿಮಾನಗಳು ಎಂಟು.

ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಮಿಗ್‌-21
ಮಿಗ್‌-21 ಅನ್ನು ವಾಯುಸೇನಾ ಇತಿಹಾಸದ್ಲಲಿಯೇ ಮೊದಲ ಸೂಪರ್‌ಸಾನಿಕ್‌ ಜೆಟ್‌ ವಿಮಾನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಈ ವಿಮಾನ, ಕಳೆದ 60 ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 60 ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದೆ. ಭಾರತವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದೆ. 1961ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮಿಕೋಯಾನ್‌-ಗುರೆವಿಚ್‌ ಕಂಪನಿಯ ಈ ವಿಮಾನಗಳಿಗೆ ಭಾರತ ಬೇಡಿಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದೀಚೆಗೆ 250 ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ತರಿಸಲಾಗಿದೆ. 1971ರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಮಾನಗಳು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದವು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇವುಗಳನ್ನು ಇಂಟರ್‌ಸೆಪ್ಟರ್‌ಗಳಾಗಿ ಸೀಮಿತ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಉಳಿದಿರುವ ಮಿಗ್‌ ವಿಮಾನಗಳ ಬದಲಿಗೆ ತೇಜಸ್‌ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ತರಲು ವಾಯುಸೇನೆ ಯೋಜನೆ ಹಾಕಿದೆ. ಸಿಂಗಲ್‌ ಪೈಲಟ್‌ ಇರುವ ಮಿಗ್‌ ವಿಮಾನದ ಗರಿಷ್ಠ ವೇಗ ಗಂಟೆಗೆ 1300 ಕಿ.ಮೀ.
ಮೂಲ: ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಏವಿಯೇಶನ್‌, ರಷ್ಯಾ
ವೇಗ: ಗಂಟೆಗೆ 2230 ಕಿ.ಮೀ
ದಾಳಿವ್ಯಾಪ್ತಿ: 1100 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌: 2 ಬಾಂಬ್‌, 2 ಫಿರಂಗಿ, 2 ಕ್ಷಿಪಣಿ

ಸುಖೋಯ್‌ ಎಸ್‌ಯು-30ಎಂಕೆಐ
ಇದು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆಯ ಬಳಿ ಈಗ ಇರುವ ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಯುದ್ಧವಿಮಾನ. ಆಕಾಶದಿಂದ ಆಕಾಶಕ್ಕೆ, ಆಕಾಶದಿಂದ ಭೂಮಿಗೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಪ್ರಮುಖ ವಿಮಾನ. ರಷ್ಯಾದ ಜತೆಗೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ಈ ವಿಮಾನದ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಮಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಫ್ಲಾಂಕರ್‌ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತ ಸೇನೆಯ ಬಳಿ 290 ಹಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಸುಖೋಯ್‌ ವಿಮಾನಗಳಿವೆ ಎಂಬ ಅಂದಾಜು. ಮೊದಲ ಯುನಿಟ್‌ 2002ರಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಗರಿಷ್ಠ 38,800 ಕಿಲೋ ಭಾರದೊಂದಿಗೆ ಹಾರಾಡಬಲ್ಲ ಈ ವಿಮಾನದ ಗರಿಷ್ಠ ವೇಗ ಗಂಟೆಗೆ 2120 ಕಿ.ಮೀ. ನಮ್ಮ ವಾಯುಪಡೆ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದು, ರೇಡಾರ್‌ಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳವರೆಗೆ, ಬಾಂಬ್‌ಗಳಿಂದ ಇವೆಂಟ್‌ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳವರೆಗೆ ನಾನಾ ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತು ಹಾರಬಲ್ಲದು.

ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಮಿಗ್‌-27
ರಷ್ಯಾದ ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಕಂಪನಿಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಹಾಗೂ ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಮಾನ ಮಿಗ್‌-27. ಇದಕ್ಕೆ ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೈನ್ಯ 'ಬಹಾದುರ್‌' ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟಿದೆ. ಭಾರತವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವೇ ದೇಶಗಳು ಮಾತ್ರ ಈ ವಿಮಾನದ ಸುಧಾರಿತ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಇಂದು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ. 2017ರಲ್ಲಿ ಈ ವಿಮಾನದ ಕೊನೆಯ ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್‌ನನ್ನು ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವು ಮೂಲತಃ ನೆಲಕ್ಕೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಬಲ್ಲ ವಿಮಾನಗಳು. ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾರಾಡಬಲ್ಲವು. ಇವುಗಳ ಸುರಕ್ಷಿತ ಆಯುರ್ಮಾನ 15 ವರ್ಷ ಮಾತ್ರ. ಆಗಾಗ ಮಿಗ್‌-27 ವಿಮಾನಗಳು ನೆಲಕ್ಕಪ್ಪಳಿಸುವ ಸುದ್ದಿಗಳು ಬರುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತವೆ. ವ್ಯೂಹಾತ್ಮಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಸೈನ್ಯ ಬಳಸುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಮೂಲ: ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಏವಿಯೇಶನ್‌, ರಷ್ಯಾ
ವೇಗ: ಗಂಟೆಗೆ 2230 ಕಿ.ಮೀ
ದಾಳಿವ್ಯಾಪ್ತಿ: 780 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌: 2 ಬಾಂಬ್‌, 2 ಫಿರಂಗಿ

ಸೆಪೆಕ್ಯಾಟ್‌ ಜಾಗುವಾರ್‌
ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ರಾಯಲ್‌ ಏರ್‌ಫೋರ್ಸ್‌ ಹಾಗೂ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಏರ್‌ಫೋರ್ಸ್‌ಗಳು ಜತೆಯಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಫೈಟರ್‌ ವಿಮಾನವಿದು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಈ ಫೈಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿರುವುದು ಭಾರತ ಮಾತ್ರ. 'ಶಂಶೇರ್‌' ಎಂಬುದು ಇದರ ಅಡ್ಡಹೆಸರು. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಮಟ್ಟದ ನೆಲ ದಾಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಸದ್ಯ ಇರುವ ಜಾಗುವಾರ್‌ಗಳ ಒಂದು ಸ್ಕ್ವಾಡ್ರನ್‌ನ ವಾಯುಚಲನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌ವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಿ ಸೇವೆಗೆ ಬಿಡಲಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಭಾರವನ್ನು ಹೊತ್ತು ತುಂಬ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇದು ಹಾರಾಡದು.
ಮೂಲ: ಸೆಪೆಕ್ಯಾಟ್‌, ಬ್ರಿಟನ್‌, ಫ್ರಾನ್ಸ್‌
ವೇಗ: ಗಂಟೆಗೆ 1350 ಕಿ.ಮೀ
ದಾಳಿವ್ಯಾಪ್ತಿ: 575 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌: 2 ಬಾಂಬ್‌, 2 ಫಿರಂಗಿ

ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಮಿಗ್‌-29
ಇದು ಕೂಡ ರಷ್ಯಾದ ಮಿಕೋಯಾನ್‌-ಗುರೆವಿಚ್‌ ಕಂಪನಿ ನಿರ್ಮಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ಎಚ್‌ಎಎಲ್‌ನ ನಿರ್ಮಾಣ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಎಫ್‌-15 ಹಾಗೂ 16ನ ಬೆದರಿಕೆ ಎದುರಿಸಲು ಇವನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲಾಯ್ತು. 'ಬಾಝ್‌(ಹದ್ದು)' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರು. ಸುಮಾರು 30 ದೇಶಗಳು ಇದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದು, ನಿರ್ಮಿಸಿ ರಫ್ತು ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸಿದ್ಧಹಸ್ತವಾಗಿದೆ. ಕಾರ್ಗಿಲ್‌ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಲೇಸರ್‌ ಆಧಾರಿತ ಗುರಿ ನಿರ್ಧರಣೆಯ ಮೂಲಕ ಮಿರಾಜ್‌ ವಿಮಾನಗಳು ಬಾಂಬ್‌ ಮಳೆ ಸುರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಅವುಗಳಿಗೆ ಎಸ್ಕಾರ್ಟ್‌ಗಳಂತೆ ಇವು ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದವು.
ಮೂಲ: ಮಿಕೋಯಾನ್‌ ಏವಿಯೇಶನ್‌, ರಷ್ಯಾ
ವೇಗ: ಗಂಟೆಗೆ 2465 ಕಿ.ಮೀ
ದಾಳಿವ್ಯಾಪ್ತಿ: 800 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಸಾಮರ್ಥ್ಯ‌: ಕ್ಷಿಪಣಿಗಳು

ಮುಂದಿನ ಲೇಖನ

Vijay Karnataka News App: ನಿಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲು ನಡೆಯುವ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನುಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಾ? ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಆ್ಯಪ್‌ಡೌನ್‌ಲೋಡ್‌ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ರಿಪೋರ್ಟ್‌ ಕಳಿಸಿ
ಲೇಟೆಸ್ಟ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ಅಪ್‌ಡೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ, Vijay Karnataka ಫೇಸ್‌ಬುಕ್‌ಪೇಜ್‌ ಲೈಕ್‌ ಮಾಡಿರಿ