ಆ್ಯಪ್ನಗರ

ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯುಳ್ಳ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆ, ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಒಂದನೇ ಹರಿಹರ ದೊರೆಯ ಕಾಲದ್ದೆಂದ ತಜ್ಞರು

ದೇವನಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕಿನ ವಿಶ್ವನಾಥಪುರ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಬೊಮ್ಮವಾರ ಗ್ರಾಮದ ಉಗನವಾಡಿ ರಸ್ತೆಯ ನಾಗರ ದೇವಾಲಯ ಹಾಗೂ ಲೇಟ್‌ ಚಿಕ್ಕಪಿಳ್ಳಪ್ಪನವರ ಆನಂದ್‌ಕುಮಾರ್‌ ಎಂಬುವವರ ಮನೆಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯುಳ್ಳ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಶಾಸನದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಶೋಧಕ ಬಿಟ್ಟಸಂದ್ರ ಗುರುಸಿದ್ದಯ್ಯ ಬಿ.ಜಿ. ಅವರು ಶಾಸನದ ಸಾರಂಶಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಸೂರಿನ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ ಇಲಾಖಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಒಂದನೇ ಹರಿಹರ ದೊರೆಯ ಕಾಲದ ಶಾಸನ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬೊಮ್ಮವಾರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದ ಚೆನ್ನಯ ನಾಯಕ ದಾನವಾಗಿ ಪಡೆದ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖ.

Vijaya Karnataka Web 7 Feb 2020, 1:24 pm
ದೇವನಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕಿನ ವಿಶ್ವನಾಥಪುರ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಬೊಮ್ಮವಾರ ಗ್ರಾಮದ ಉಗನವಾಡಿ ರಸ್ತೆಯ ನಾಗರ ದೇವಾಲಯ ಹಾಗೂ ಲೇಟ್‌ ಚಿಕ್ಕಪಿಳ್ಳಪ್ಪನವರ ಆನಂದ್‌ಕುಮಾರ್‌ ಎಂಬುವವರ ಮನೆಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯುಳ್ಳ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಶಾಸನದ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಶೋಧಕ ಬಿಟ್ಟಸಂದ್ರ ಗುರುಸಿದ್ದಯ್ಯ ಬಿ.ಜಿ. ಅವರು ಶಾಸನದ ಸಾರಂಶಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಸೂರಿನ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣ ಇಲಾಖಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಒಂದನೇ ಹರಿಹರ ದೊರೆಯ ಕಾಲದ ಶಾಸನ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬೊಮ್ಮವಾರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪಡೆದ ಚೆನ್ನಯ ನಾಯಕ ದಾನವಾಗಿ ಪಡೆದ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖ.
Vijaya Karnataka Web vijayanagara empire sangama dynasty period kannada inscription found near devanahalli in karnataka
ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯುಳ್ಳ ಶಾಸನ ಪತ್ತೆ, ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಒಂದನೇ ಹರಿಹರ ದೊರೆಯ ಕಾಲದ್ದೆಂದ ತಜ್ಞರು


ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಏನೆಂದು ಬರೆದಿದೆ? ಸಾರಾಂಶ ಏನು?

ಹೈದರ್‌ಸಾಬ್, ಕುಂದಾಣ


ಶಾಸನದ ಸಾರಂಶ: ಗ್ರಾನೈಟ್‌ ಶಿಲಾ ಫಲಕದ ಮೇಲೆ ಕೊರೆದಿರುವ ಈ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ 20 ಸಾಲುಗಳಿದ್ದು, ಇದರ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಲಿಪಿ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಕಾಲವನ್ನು ಶಕವರ್ಷ 1267 ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಕ್ರಿ.ಶ.1345ಕ್ಕೆ ಸರಿಹೊಂದುತ್ತದೆ. ಮಹಾಮಂಡಳೇಶ್ವರ ಭಾಷೆಗೆ ತಪ್ಪುವ ರಾಯರ ಗಂಡ ಚತುಸಮುದ್ರಾಧಿಪತಿ ಹರಿಯಪ್ಪ ಒಡೆಯನ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಇದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದ ಕಾಲವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಇದನ್ನು ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳಿದ ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಒಂದನೇ ಹರಿಹರ ದೊರೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಬಹುದು.


ಕನ್ನಡ ಲಿಪಿ ಜಗತ್ತಿನ ಲಿಪಿಗಳ ರಾಣಿ


ಶಾಸನದ ಪಠ್ಯ: ಸ್ವಸ್ತಿ ಶ್ರೀಮತು ಸಕವರುಷ1(2)67, ಸಂವತ್ಸರದ. ಸು 1. ಶ್ರೀಮನು, ಮಹಾಮಂಡಳೇಶ್ವರ ಅರಿರಾಯ ವಿಭಾಡ, ಭಾಷೆಗೆ ತಪ್ಪುವ ರಾಯ(ರ)ಗಂಡ ಚತುಸಮುದ್ರಾಧಿಪತಿ ಶ್ರೀ ವೀರ ಹರಿಯಪ್ಪ ವಡೆಯರು ಪೃಥ್ವಿ ರಾಜ್ಯ ಮಾಡುವ ಕಾಲದಲಿ ಶ್ರೀ ಮನು ಮಹಾ ಎಲ್ಲಹಕ್ಕನಾಡ....ಉ...ಣನು ತಂ. ಕಂ... ಮಸ... ಶ್ರೀಮನು ಮಹಾ, ಸಾಮಂತಧಿಪತಿ ನಾಯಂಕ(ರ)ಗಂಡ ಮಯ, ಯಂನಾಯಕಂನ ತಮ್ಮ ಚನೆಯನಾಯಕರಿಗೆ ಬೊಮ್ಮವರಾದ ಚತುಸೀಮೆಯನು ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ಕೊಟ್ಟಲು (ಆ)ಚಂ ದ್ರಾ.ದಿತ್ಯ ವರೆ.... ಮಂಗಳ, ಮಹಾ ಶ್ರೀಶ್ರೀ ಇವರು. ಎಂದು ಬರೆದಿದೆ.

ತಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳೇನು?

ಶಾಸನವು ಕೆಲವೆಡೆ ತೃಟಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಓದಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಇಂದಿನ 'ಯಲಹಂಕ'ವನ್ನು 'ಎಲಹಕ್ಕ ನಾಡು' ಎಂದು ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಚೆನ್ನಯ್ಯನಾಯಕನಿಗೆ ಬೊಮ್ಮವಾರ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ದಾನ ನೀಡಿದ ವಿಷಯವನ್ನು ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ. - ಡಾ.ಎಸ್‌.ನಾಗರಾಜಪ್ಪ, ಮೈಸೂರಿನ ಭಾರತೀಯ ಪುರತತ್ವ ಸರ್ವೆಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆಯ ಸಹಾಯಕ ಅಧೀಕ್ಷಕ ಶಾಸನ ತಜ್ಞ


ಕೆರ್ವಾಸೆಯಲ್ಲಿ ವೀರಗಲ್ಲು ಪತ್ತೆ


ಈಗಾಗಲೇ ದೇವನಹಳ್ಳಿ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿಸುಮಾರು 40ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಪ್ರಕಟಿತ ಶಾಸನಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿವೆ. ಕನ್ನಡ, ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡಂತಹ ಶಾಸನಗಳು ಸಹ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿಕೆಲವು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಇಲಾಖೆ ಹಾಗೂ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಶೋಧಕರರಾದ ಡಾ.ಪಿ.ವಿ.ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ, ನಿರ್ದೇಶಕಿ ಕಾವ್ಯ, ಕೆ.ಆರ್‌.ನರಸಿಂಹನ್‌, ಗೋಪಾಲಗೌಡ ಕಲ್ವಮಂಜಲಿ, ಧನಪಾಲ್‌ ಇವರುಗಳ ಮೂಲಕ ಶಾಸನದ ಪಾಠವನ್ನು ಓದುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಲಾಗಿತ್ತು. ಈ ಹಿಂದೆ ಹಲವಾರು ರಾಜವಂಶಸ್ಥರು, ನಾಡಪ್ರಭುಗಳು ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಾಡಿರುವ ಕುರುಹುಗಳನ್ನು ಶಾಸನಗಳ ಮೂಲಕ ತಿಳಿಯಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತಹ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾಡಳಿತ ಪ್ರಾಚ್ಯವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಇಲ್ಲಿನ ಇತಿಹಾಸ ತಲುಪಿಸುವ ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಡಬೇಕು. - ಬಿಟ್ಟಸಂದ್ರ ಬಿ.ಜಿ.ಗುರುಸಿದ್ಧಯ್ಯ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಶೋಧಕ

ಮುಂದಿನ ಲೇಖನ

Vijay Karnataka News App: ನಿಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲು ನಡೆಯುವ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳನ್ನುಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತೀರಾ? ಹಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ ವಿಜಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಆ್ಯಪ್‌ಡೌನ್‌ಲೋಡ್‌ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ರಿಪೋರ್ಟ್‌ ಕಳಿಸಿ
ಲೇಟೆಸ್ಟ್‌ ನ್ಯೂಸ್‌ ಅಪ್‌ಡೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿರಿ, Vijay Karnataka ಫೇಸ್‌ಬುಕ್‌ಪೇಜ್‌ ಲೈಕ್‌ ಮಾಡಿರಿ